карау́льщик молока…

old-bottles.livejournal.com

Strażnik mleka [ros. караульщик молока], później strażnik mleka [ros. сторож молока].

Jak to mówią, nie mogłam przejść obok. chociaż temat wydaje się nie do końca mój. Urzekł mnie sam napis, i to nie tylko fakt jego obecności, ale kolor, czcionka czy coś innego, co mówiło mi, że jest to obiekt dość wczesny.

Pediwikia w języku innym niż rosyjski stwierdza: Obserwator mleka [ang. milk watcher] został wynaleziony przez Vincenta Hartleya w 1938 roku i stał się bardzo popularny w krajach łacińskich.
Rosyjskie żżniki
[???] zamieściły gdzieś, że pojawił się po raz pierwszy w 1939 roku. (nie mogę już znaleźć źródła). Ale na stronie wyszukiwania patentów (http://www.findpatent.ru/patent/1/10362.html) znajdujemy wynalazek towarzysza Ivankovicera, ogłoszony 19 listopada 1923 r., a patent został wydany 31 lipca 1929 r. „wkładane do garnków itp. z płytką zabezpieczającą zapobiegającą wykipieniu mleka, kawy itp…”
Jego osłona na mleko różni się położeniem rowków na dolnej stronie, ale istota jest taka sama.

Napis na mojej osłonie mleka głosi: „Podczas gotowania mleka opuść osłonę na dno garnka spiralą w dół C.F.T. w Dulevo [ros. Ц.Ф.Т. в Дулеве]”
Co to jest dla CFT? Przeszukując Internet w poszukiwaniu znaczków porcelany Dulevo, na pierwszych znalazłem skrót CFFT-Centrofarfortrest
[ros. ЦФФТ-Центрофарфортрест].

W inwentarzu akt Rosyjskiego Państwowego Archiwum Ekonomicznego (RGEA) znajdujemy:

  1. Państwowy Centralny Fundusz Porcelany i Wyrobów Ceramicznych (Centrofarfortrest [ros. Центрофарфортрест]) Najwyższej Rady Ekonomicznej RFSRR. 1923 – 1930
    Fond: 8013 Kategoria: 3 Inwentarz: 3 Etui: 6931 Data: 1923 – 1930 utw
    [orzenie]. 1923, lik[widacja]. 1930
    Poprzednie tytuły i podporządkowanie
    Stowarzyszenie państwowych fabryk porcelany i wyrobów ceramicznych Centralnego Regionu RSFSR (Cntrofarfortrest
    [ros. Центрофарфортрест]) Najwyższej Rady Gospodarczej RSFSR. 1923 – 1926
    Państwowy Centralny Fundusz Porcelany i Wyrobów Ceramicznych (Centrofarfortrest
    [ros. Центрофарфортрест]) Najwyższej Rady Ekonomicznej RFSRR. 1926 – 1927
    Centralne Stowarzyszenie Państwowych Fabryk Porcelany i Wyrobów Ceramicznych RSFSR (Centrofarfortrest
    [ros. Центрофарфортрест]) Najwyższej Rady Ekonomicznej RSFSR. 1927
    Państwowy Centralny Fundusz Porcelany i Wyrobów Ceramicznych (Centrofarfortrest
    [ros. Центрофарфортрест]) Najwyższej Rady Ekonomicznej RFSRR. 1927 – 1930
    NSA do fondu: tło historyczne funduszu

Na jaką nazwę zmieniono Centrofarfortrest [ros. Центрофарфортрест] i kiedy jej nie znalazłem, więc na podstawie dowodów pośrednich założymy, że ta osłona mleczna była przed 1930 rokiem. Być może eksperci od porcelany będą w stanie to potwierdzić lub obalić?

milchwächter…

„Das Echo”, R. 44, 1925, nr 2184, s. 1480

Strażnik mleka.
Przegotowanie i spalenie mleka, artykułów spożywczych, kakao, zup, roślin strączkowych, ryżu itp. stwarza wiele kłopotów, irytacji, a jednocześnie kosztuje. Każda gospodyni domowa coś o tym wie. Strażnik mleka Butz ze spiralą, wykonany z najlepszej porcelany, zapobiega tym niedogodnościom. Małe urządzenie umieszcza się w naczyniu spiralą skierowaną w dół. Opary powstałe pod spiralą są wypychane do góry przez stożkowy otwór, niszcząc warstwę tłuszczu, pozostałe opary mogą wydostać się na zewnątrz, co zapobiega spalaniu i wrzeniu. Oznacza to, że możesz pozwolić, aby mleko gotowało się dłużej i uzyskać mleko wolne od zarazków, które jest niezbędne w pielęgnacji dziecka. H.H.

Wierny strażnik mleka.
C. A. Butz, Halbau [obecnie Iłowa],

kipichron…

Dietetyczna książka kucharska, red. Wieczorek Chełmińska Z., Warszawa 1986, s. 270

Wykipieniu mleka zapobiegają tzw. kipichrony włożone na dno naczynia z mlekiem, które w momencie silnego nagrzania mleka zaczynają drgać i wydają dźwięk ostrzegający, że mleko jest bliskie wrzenia.

Ryc. 12. Kipichron.

#18 milk boiler…


Jednostronny, spiralny układ odprowadzenia powietrza z jednym, z okrągłym otworem odprowadzającym w korpusie krążka.

  • wymiary :: średnica = 91,5 mm; grubość = 17 mm
  • materiał :: ceramika
  • znaki szczególne :: rewers = dwa podszkliwne, trójwierszowe bloki napisów w kolorze zielonym, THE DAVIS MILK BOILER / THIS SIDE UP / MANUFACTURED IN ENGLAND [górny blok]; UNDER LEYFIELD’S / Patent 205434 / BRADLEY LTD. LONDON. [dolny blok]
  • producent :: Davis Bradley Ltd. (Wlk. Brytania)
  • data produkcji :; n/n
  • projektant :: n/n
  • dystrybutor :: n/n
  • opakowanie :: n/n
  • miejsce pozyskania :: internet

hlídač mléka…

www.lovecpokladu.cz

Ceramiczny strażnik mleka

Jest to zakupiony egzemplarz wykonany z ceramiki, który służył do ochrony mleka przed wykipieniem. Kładło się go w garnku, zalewało mlekiem i gdy tylko zaczął pukać w dno garnka, mleko było zagotowane a gospodyni nie musiała stać przy kuchence i czekać, po prostu to słyszała. Średnica 7 cm, grubość 1,6 cm.

Ilustracja ze strony www.lovecpokladu.cz

milchwächter…

Sonntags-Zeitung fürs Deutsche Haus, R. 34, 1931, nr 21, s. 16

Praktyczne porady dla kuchni i piwnicy
[…]
Niestety mleko łatwo się przypala. […] Wtedy krzyk przerażenia wypełnia cały dom, a jeszcze silniej napełnia go nieprzyjemny zapach spalonego, a nawet wykipiałego mleka. […]
Ale nie musimy się już tym martwić, jeśli kupimy mały strażnik mleka [Milchwächter] „Butz”, który zapobiega przypaleniu i wykipieniu. Jest wykonany z glazurowanej gliny i ma spiralę na dole i stożkowy otwór pośrodku. Spiralę umieszcza się w garnku skierowaną w dół i ustawia na kuchence gazowej, kominkowej lub spirytusowej. Podczas gotowania opary najpierw powstają pod połową spirali i są wypychane do góry przez otwór w krążku. Unoszące się wokół opary utrzymują mleko w ciągłym ruchu i zapobiegają jego spaleniu lub wykipieniu. Nie musisz zachować ostrożności ani używać trzepaczki, możesz po prostu pozostawić mleko własnemu losowi, aż się zagotuje. Krążek niszczy również tworzenie się kożucha, który w przeciwnym razie powstaje podczas gotowania i który jest nieprzyjemny dla wielu osób. Po użyciu strażnika mleka [Milchwächter] i garnek, których oczywiście nie wolno używać do przygotowywania innych potraw, należy dobrze oczyścić sodą i odłożyć.

„Strażnik mleka (Milchwächter) „Butz” zapobiega przypaleniu.”

milchklopfer…

Historisches Museum Basel

Obiekt
Milchklopfer
Czas pochodzenia

Pierwsza połowa 20. wieku
Co wiesz o tym obiekcie?
Milchklopfer dodaje się do garnka z mlekiem. Na krótko przed zagotowaniem mleka krążek zaczyna „pukać” i ostrzega kucharza przed wykipieniem mleka. Rzadki, ale przydatny przedmiot, który jest nadal używany w naszej kuchni.
Wysłane przez
Manfred Schmidt

Obraz ze strony internetowej Historisches Muzeum Basel