Włoski styl i szyk: lustrzany połysk i stylowy grawer pośrodku. Prawdziwa kuchenna biżuteria marki iGenietti zaprojektowana przez Paolę Carallo i produkowana w ChRL dla IPAC Italy Spa… niestety trudna dziś do zdobycia, bo w katalogu jej już nie mają.
W bezkresach internetu udało mi się wyłowić fotografię niezwykle ciekawego ceramicznego krążka do gotowania. To ilustracja z jakiegoś słoweńskiego serwisu sprzedażowego. Niestety sam wpis po otwarciu jest rozmyty i całkowicie nieczytelny (bo już jest nieaktualny). Nic zatem nie można się dowiedzieć z zamieszczonych tam informacji. Zdjęcie jednak udało się jakoś otworzyć.
Przedstawia ono biały, ceramiczny, dwustronny krążek. Na jednej jego stronie znajduje się wypukłe logo producenta kawy Franck, na stronie drugiej umieszczono wypukły napis w języku chorwackim: „Kneippova SLADNA KAVA” [pol. zbożowa kawa Kneippa]. Niezwykłość tego krążka tkwi jednak w jego przeznaczeniu. Bo może wyprodukowano go jako reklamowy gadżet pomocny w gotowaniu mleka dodawanego do kawy zbożowej. Jednak równie prawdopodobne jest to, że powstał po to aby ułatwić gotowanei samej kawy, która pieniąc się ma tendencje do kipienia. Pamiętam jeszcze z mego dzieciństwa gdy babcia gotując kawę zbożową musiała jej pilnować aby nie wykipiała. Tak więc albo jest to opiekun/strażnik mleka [chor. čuvar mlijeka}, albo opiekun/strażnik kawy [chor, čuvar kave]. A może pilnował jednego i drugiego podczas gotowania 🙂
Dwustronny, gładki układ odprowadzenia powietrza z dwoma bocznymi otworami odprowadzającymi.
wymiary :: średnica = 81,0 mm; grubość = 13,0 mm
materiał :: ceramika
znaki szczególne :: awers = trójkolorowa (czarno, niebiesko różowa) grafika przedstawiająca sylwetkę kucharza w białej czapce kucharskiej, pasiatym fartuchu oraz spodniach w kratkę w kolorze niebiesko-białym; rewers = współśrodkowe, wklęsłe pierścienie o różnej szerokości, pomiędzy pierwszym i drugim pierścieniem umieszczone dwa wypukły napisy, łukowato wygięte: HONITON [górny napis] i Devon [dolny napis]
producent :: Honiton Pottery Ltd. (Wlk. Brytania)
data produkcji :: n/n
projektant :: n/n
dystrybutor :: n/n
opakowanie :: kartonowy blister z obustronnym niebieskim nadrukiem i okrągłym wycięciem na frontowej płaszczyźnie, w którym zamontowana jest „kieszonka” z bezbarwnego tworzywa sztucznego.
miejsce pozyskania :: Wielka Brytania (interenet)
PS :: Krążek zapakowany jest w kartonowo-plastikowy blister.
awers blistrarewers blistra
Na jego rewersie umieszczono „instrukcję obsługi” o następującej treści:
Pot-Watcher to proste urządzenie wykonane z ceramiki zgodnej z normą B.S. 4860. Odporne na detergenty i mycie w zmywarce pomaga uniknąć kosztownej katastrofy jaką może być wykipienie płynów takich jak mleko lub zupa.
Za każdym razem gdy gotujesz te płyny włóż Pot-Watchera na dno rondla. Nie używaj zbyt dużego ognia.
Pot-Watcher wszczyna alarm gdy robi się zbyt gorąco; grzechocze w rondlu i każe Ci go zdjąć z ognia. Poradzi sobie z jedną pintą mleka w rondlu wypełnionym nim do 3/4 jego [rondla] wysokości, gotowanym na średnim ogniu.
Jednostronny, spiralny układ odprowadzenia powietrza z jednym, z okrągłym otworem odprowadzającym w korpusie krążka.
wymiary :: średnica = 91,5 mm; grubość = 13 mm
materiał :: ceramika
znaki szczególne :: rewers = logotyp producenta a pod nim dwuwierszowy napis „MILK BOILER / THIS SIDE UP”; wszystko podszkliwny nadruk = w kolorze czarnym
producent :: Wembley Quality Ware (Australia)
data produkcji :: n/n
projektant :: n/n
dystrybutor :: n/n
opakowanie :: n/n
miejsce pozyskania :: Australia (internet)
PS :: Rewers krążka ma mniejszą średnicę, a ścianki boczne są pochyłe z wyraźnym wgłębnym pierścieniem bliżej awersu.
Rachunek z naklejonym dowodem wysyłki za sprzedarz m.in 30 szt. emaliowanych krążków do gotowania mleka. Rachunek datowany jest na dzień 8 lipca 1950 i wystawiony jest przez paryską firmę produkująca krążki o nazwie „ANTI-MONTE-LAIT RODREYY”. W owym czasie siedziba firmy znajdowała się w Paryżu przy Rue du Marché-Popincourt 16. Motyw graficzny nagłówka jest identyczny jak na pocztowej karcie reklamowej tejże firmy. Z tą różnicą, że wspomniana karta pocztowa na rewersie ma odnotowany inny adres siedziby firmy. Znajdowała się ona wtedy na Avenue Parmentier 82 w Paryżu.
Umieszczony w rondlu, w którym gotuje się mleko, przyrząd wibruje przy pierwszym zagotowaniu, co powoduje, że dzwoni dzwonek. Kucharz zostaje w ten sposób ostrzeżony…. Z powodu braku uwagi urządzenie w dalszym ciągu nie zapobiega wykipieniu się mleka!!!!
PS. Nie wiem na ile poważnie traktować ten przedmiot. Robi bardziej wrażenie abstrakcyjnej rzeźby metalowej niż przyrządu do gotowania mleka 😀
Cóż za osobliwa rzecz jest przed Tobą! To, co widzicie na obrazku, to okrągły dysk z podwyższonym brzegiem i wycięciem po jednej stronie. Na powierzchni obiektu znajduje się napis „wierzch”. Na pierwszy rzut oka ten metalowy przedmiot przypomina pokrywę lub maszynę w jakimś środowisku przemysłowym; jednakże tym prostym przedmiotem jest sprzęt kuchenny używany w kuchniach Związku Radzieckiego. Jego zastosowanie wiąże się z jednym z najbardziej ukochanych produktów narodu radzieckich i mieszkańców Azji Środkowej – mlekiem.
Zainteresowanie obiektem wynika z kilku powodów. Strażnik mleka odzwierciedla wczesne wspomnienia, jakie pozostają w radzieckiej Azji, jako że jesteśmy ostatnim pokoleniem urodzonym w Radzieckim Kazachstanie. Co jednak ważniejsze, wierzymy, że ten niewielki przedmiot podkreśla rolę kobiety w strukturze rodziny i systemie społecznym i uważamy, że ważne jest, aby to podkreślić na danej wystawie. Z drugiej strony cel narzędzia nakreśla znaczenie mleka i jego wykorzystania na obszarze Azji Centralnej. Prowadzi także do jednego z głównych rytuałów w kulturze środkowoazjatyckiej – picia herbaty w gronie rodziny, bliskich przyjaciół, drogich gości. Każdy region realizuje ten rytuał na swój niepowtarzalny sposób: zielona herbata w małych pialach [czarkach] nawiązuje do gorącego lata w Uzbekistanie, czarna herbata z mlekiem towarzyszy rodzinom na bezkresnych stepach Kazachstanu. Wreszcie zastosowanie tego obiektu w czasach radzieckich czyni go ekscytującym artefaktem radzieckiego środowiska domowego – mówi o nim nie tylko poprzez reprezentację wizualną, ale także za pomocą środków dźwiękowych, rozszerzając artefakt na obiekt dźwiękowy, który definiuje wszystkie wymienione powyżej.
Uprawianą w Kazachstanie, powszechną tradycją było picie herbaty ze świeżo zagotowanym mlekiem. Wszyscy pokochali bogatą w smaku i piękną kolorystycznie kazachską mleczną herbatę! W obecności gości była to cała wyjątkowa uroczystość, podczas której z dużego drewnianego kredensu wyjmowano kolorowe piale [czarki], w rondelku zaparzono czarną herbatę i świeżo zagotowane mleko było gotowe do spożycia. Jeśli jednak cofniemy się pamięcią do czasu, który nastąpił zaledwie kilka godzin przed przybyciem gości – kuchnia była najbardziej chaotycznym miejscem na ziemi! Było tam pełno przedmiotów i dźwięków porozrzucanych po całym pomieszczeniu, których jeszcze nie można było połączyć. I trzeba przyznać, że gotowanie mleka w kuchni radzieckiej miało swój specyficzny dźwięk.
Być może krajobraz dźwiękowy obiektu wskazuje na rolę kobiety w sowieckiej kuchni – radziecka kobieta musiała dominować nad wszystkim w domu. Dlatego przejmowanie kontroli nad wieloma sprawami na raz i bycie wielozadaniowym zostało w pewnym stopniu wpisane w kulturę sowieckiej kobiecości.
Takie urządzenie jak strażnik mleka – produkowane masowo narzędzie mające na celu odciążenie gospodarstwa domowego, zaoferowano kobietom w Związku Radzieckim dopiero w drugiej połowie XX wieku. Funkcja urządzenia była dokładnie taka, jak nazwa wskazuje, a jego wyraźny dźwięk powstawał w wyniku nagrzewania się przedmiotu przed momentem, w którym mleko miało się zagotować, osłona mleka zapobiegała wygotowaniu się mleka.
I. F. Ivankovitser wynalazł narzędzie w 1921 r., patent uzyskano w 1929 r. (patent nr 10362 z 31 lipca 1929 r. na 15 lat). Radzieccy strażnicy mleka byli wykonani z porcelany, aluminium i stali nierdzewnej. Od tego momentu ich koszt zakupu zmienił się z 21 kopiejek na 1 rubel 50 kopiejek.
Oczywiście o popularności urządzenia nie zadecydowała tylko dostępność narzędzia, ale także rozpowszechnienie napoju, z którym najlepiej się sprawdzało – mleka. Nie trzeba dodawać, że rytuał dzielenia się napojem mlecznym, napojem na bazie mleka lub na jego bazie jest integralną częścią kultury Kazachstanu. Tutaj herbata mleczna zajmuje szczególne miejsce w każdym domu i jest przygotowywana wyjątkowo.
Screenshot
Bibliografia:
Milk Guard, Krótka encyklopedia gospodarstwa domowego, pod redakcją A.I. Reviny. – M .: Encyklopedia radziecka, 1960
Lena Pozdnyakova jest niezależną artystką i kuratorką z Kazachstanu, początkującą badaczką na UCLA i doktorantką na Freie Universität Berlin Alexandra Tsay jest niezależną kuratorką i badaczką interesującą się interdyscyplinarnym podejściem do analizy i teoretyzowania sztuki współczesnej w Azji Środkowej. Eldar Tagi, niezależny kompozytor i artysta dźwiękowy z Kazachstanu zainteresowany skomplikowaną dynamiką pomiędzy kultowymi obiektami, przestrzeniami i dźwiękiem. Eldar Tagiyev jest artystą dźwiękowym, niezależnym muzykiem i badaczem.
klupoki.com 